Pracownikowi zatrudnionemu od ubiegłego roku na pełen etat zmieniliśmy od 1 lipca br. warunki pracy ograniczając wymiar czasu pracy na zajmowanym stanowisku do 5/8 etatu. Jednocześnie powierzyliśmy tej osobie inne obowiązki na podstawie drugiej umowy o pracę w wymiarze 3/8 etatu. Czy roczny wymiar urlopu tego pracownika może przekroczyć 26 dni?

Pracownik zatrudniony w jednej firmie na podstawie dwóch umów o pracę nabywa prawo do urlopu z każdej z tych umów oddzielnie.

Przepisy Kodeksu pracy nie zawierają zakazu zatrudniania tego samego pracownika na podstawie dwóch umów o pracę zawartych z jednym pracodawcą. Jednak jak wynika z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 1997 r. (sygn. akt I PKN 43/97, OSNP 1997/24/494): "Z tym samym pracodawcą, w zakresie wykonywania pracy tego samego rodzaju, pracownik może pozostawać tylko w jednym stosunku pracy". Zawieranie z własnym pracownikiem dodatkowej umowy o pracę judykatura dopuszcza tylko wyjątkowo, gdy chodzi o rodzaj pracy wyraźnie inny niż uzgodniony w podstawowym czasie pracy. Ponadto Sąd Najwyższy wyjaśnił, że druga umowa o pracę z tym samym pracownikiem nie może kolidować z normalnym czasem pracy tego zatrudnionego (por. wyrok z dnia 8 stycznia 1981 r., sygn. akt II URN 186/80, OSNP 1981/5/22). Nie może zatem naruszać norm odpoczynku dobowego i tygodniowego, jak również łączonej normy czasu pracy, liczonej wraz z godzinami nadliczbowymi (48 godzin tygodniowo) oraz zmierzać do obejścia przepisów o wynagrodzeniu za godziny nadliczbowe.

Przechodząc do uprawnień urlopowych pracownika zatrudnionego na część etatu, powołać należy art. 154 § 2 ustawy - Kodeks pracy. Zgodnie z jego treścią, takiemu pracownikowi przysługuje urlop proporcjonalny do wymiaru czasu pracy w jakim jest zatrudniony. Podstawę obliczeń stanowi jeden z dwóch wymiarów urlopów pracownika pełnoetatowego, tj.:

• 20 dni, jeżeli pracownik posiada staż urlopowy krótszy niż 10 lat,
   
• 26 dni przy stażu urlopowym wynoszącym co najmniej 10 lat.

Jeśli z obliczeń wyniknie niepełny dzień urlopu, to podlega on zaokrągleniu w górę do pełnego dnia.

Należy też wspomnieć, że prawo urlopowe nie reguluje kwestii urlopu pracownika, którego wymiar zatrudnienia zmienia się w trakcie roku kalendarzowego. W praktyce w razie zmiany wielkości etatu, ustalając należny urlop, bierze się pod uwagę odrębnie każdy okres pracy niepełnowymiarowej lub na pełen etat. Zwiększając lub redukując wymiar urlopu stosuje się zasady związane z proporcjonalnością urlopu zaokrąglając wyliczony jego wymiar w górę do pełnego dnia.

Od 1 grudnia 2010 r. firma zatrudnia na czas nieokreślony na stanowisku specjalisty ds. finansowych pracownika legitymującego się 11-letnim stażem urlopowym. Do 30 czerwca 2011 r. pracownik świadczył pracę w pełnym wymiarze, a od 1 lipca br. jest zatrudniony na 5/8 etatu. Od tego samego dnia powierzono mu na podstawie drugiej umowy o pracę obowiązki informatyka w wymiarze 3/8 etatu.

Za przepracowane w bieżącym roku 6 miesięcy na pełen etat pracownik nabył prawo do 13 dni urlopu (6/12 x 26 dni). Za okres pracy na 5/8 etatu (na podstawie pierwszej umowy), trwający od 1 lipca do 31 grudnia br. przysługuje 9 dni urlopu, zgodnie z wyliczeniem: 5/8 etatu x 26 dni = 16,25 dnia, po zaokrągleniu 17 dni; 6/12 x 17 dni = 8,5 dnia, po zaokrągleniu 9 dni. Z tytułu tej umowy pracownik ma w bieżącym roku prawo do 22 dni urlopu (13 dni + 9 dni).

Z drugiej umowy o pracę pracownik ma prawo do 5 dni urlopu, co wynika z wyliczenia: 3/8 etatu x 26 dni = 9,75 dnia, po zaokrągleniu 10 dni; 6/12 x 10 dni = 5 dni.

Pracownik z 10-letnim stażem pracy jest zatrudniony w danej firmie od 2010 r. na podstawie dwóch umów o pracę na różnych rodzajowo stanowiskach. Pierwsza umowa jest zawarta na 3/4 etatu, a druga na 1/2 etatu. Pracownik świadczy pracę codziennie przez 10 godzin (6 godz. + 4 godz.). Z tytułu każdej z umów ma w ciągu roku prawo odpowiednio do 20 dni (3/4 etatu x 26 dni = 19,5 dnia, po zaokrągleniu 20 dni) i 13 dni (1/2 etatu x 26 dni = 13 dni) urlopu wypoczynkowego. Wymiary urlopów ustalono prawidłowo dla każdego stosunku pracy oddzielnie, przy czym żaden z tych wymiarów nie przekracza ustawowych 26 dni.